De provincie Gelderland heeft een duidelijke ambitie: een klimaatneutraal Gelderland in 2050. Maar om te weten of die doelen binnen bereik liggen, moeten de cijfers kloppen. Hoeveel duurzame energie wordt er al opgewekt? Hoeveel CO₂ wordt bespaard? En waar gaat het nog te traag? Zonder actuele, overzichtelijke data is het lastig voor gemeenten, bedrijven en inwoners om te zien wat er goed gaat, en waar nog winst te behalen valt.

Het Gelders Energie Akkoord (GEA) presenteert elk jaar de regionale klimaatcijfers. Deze cijfers geven inzicht in hoe goed de provincie presteert op de afgesproken doelen voor energie en duurzaamheid. Alleen bleek het bestaande rapport onoverzichtelijk en niet goed bruikbaar als monitorinstrument. De data was versnipperd, niet altijd herbruikbaar en de presentatievorm verouderd. Daardoor konden beleidsmakers en lokale organisaties moeilijk inschatten waar ze echt impact maakten.

Als data niet goed inzichtelijk is, wordt het lastiger om effectief klimaatbeleid te voeren. Gemeenten kunnen dan bijvoorbeeld niet zien welke wijken achterblijven in energiebesparing, of welke sectoren juist vooroplopen in verduurzaming. Op termijn betekent dat minder gerichte investeringen, trager beleid en dus een langzamere energietransitie.

Om dat probleem aan te pakken, werd EnergieStudent gevraagd om te helpen. In juni startte Gijs Belgraver, masterstudent Energy Science aan de Universiteit Utrecht, met zijn opdracht bij het GEA. Samen met een medestudent met een data science-achtergrond kreeg hij de taak om het jaarlijkse klimaatrapport te vernieuwen. “We wilden het rapport niet alleen verbeteren, maar ook toekomstbestendig maken,” vertelt Gijs.

Ze begonnen met het herstructureren van de inhoud: welke thema’s zijn echt relevant, welke data is betrouwbaar en hoe kan die slimmer worden bijgehouden? Vervolgens ontwikkelden ze een werkdocument in Excel waarmee de dataset ieder jaar eenvoudig kan worden aangevuld. Dat bespaart de komende jaren veel tijd en maakt het proces transparanter.

Toen bleek dat ze de basisdata al snel op orde hadden, kwam er ruimte voor innovatie. Gijs en zijn collega stelden voor om een interactieve HTML-pagina te ontwikkelen. Hierop kunnen gebruikers zelf grafieken bekijken, filters toepassen en thema’s selecteren net als bij de rapporten van TNO, die ze veelal als voorbeeld gebruikten. “We hebben gekeken hoe we de data visueel aantrekkelijker en gebruiksvriendelijker konden maken, zodat meer mensen ermee aan de slag gaan,” zegt Gijs.

Het vernieuwde rapport is inmiddels opgeleverd, inclusief de interactieve datatool. Daarmee heeft het GEA een systeem in handen dat niet alleen dit jaar, maar ook in de toekomst bruikbaar blijft. Bovendien leverde de samenwerking waardevolle inzichten op: welke datasets ontbreken nog, hoe kan de monitoring verder worden uitgebreid (bijvoorbeeld met kostenanalyses), en welke verhalen schuilen er achter de cijfers? “Het was leuk om echt iets tastbaars op te leveren,” vertelt Gijs. “Je werkt met regionale data, ziet direct de impact op beleid en krijgt een goed beeld van wat er in Gelderland allemaal speelt.”

Voor Gijs was het ook een mooie kans om zijn academische kennis praktisch toe te passen. Vanuit zijn studie Energy Science was hij al vertrouwd met programmeren, data-analyse en energiebeleid. “Ik heb alles gebruikt, van Python en Excel tot het opzetten van dashboards. Het was precies de combinatie van analytisch en maatschappelijk werk waar ik energie van krijg.”

Naast zijn werk aan dit project is Gijs al bijna drie jaar actief binnen het accountmanagementteam van EnergieStudent. Daardoor kent hij zowel de technische als de organisatorische kant van dit soort opdrachten. “Het mooie aan EnergieStudent is dat je opdrachten doet die echt impact hebben,” zegt hij. “En je werkt met opdrachtgevers die openstaan voor ideeën van studenten.” Na zijn afstuderen in januari 2025 richt Gijs zijn blik op een volgende stap in de publieke sector met hopelijk een technische traineeship. Wat hij meeneemt uit zijn tijd bij EnergieStudent? “Dat je met data, als je het goed inzet, echt verandering kunt versnellen. En dat voelt goed.”